تبیین عوامل مؤثر بر ناکامی دولت در افغانستان پساطالبان در رهنمود نظریه مجموعه امنیتی منطقهای | ||
| جامعهشناسی سیاسی جهان اسلام | ||
| مقاله 8، دوره 7، شماره 14، فروردین 1398، صفحه 175-202 اصل مقاله (624.72 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/iws.2019.3728.1667 | ||
| نویسندگان | ||
| مرتضی نورمحمدی* 1؛ محمدعارف فصیحی دولتشاهی2 | ||
| 1استادیار روابط بین الملل دانشگاه علامه طباطبایی | ||
| 2دانشآموخته دکتری روابط بینالملل دانشگاه علامه طبا طبایی | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر، درصدد بررسی زمینهها و عوامل تأثیرگذار در شکلگیری دولت ناکام و ورشکسته در افغانستان پساطالبان است. بخشی بزرگ از ناهنجاریها و نابسامانیهای سیاسی و اجتماعی در این کشور با ضعف و ناتوانی دولت نسبتی وثیق پیدامیکند. شواهد تاریخی نشاندادهاند که دولت در افغانستان بهصورت پیوسته از اِعمال حاکمیت تجربی، عاجز بوده و از ارائه خدمات و کالای اساسی ازقبیل «امنیت، عدالت و رفاه»، ناتوان و ضعیف، ظاهر شدهاست؛ دولتهای بهوجودآمده پس از 11سپتامبر نیز از این امر مستثنی نبوده و سیاستهای حمایتی جامعه بینالمللی نیز نتوانستهاست، گسستی در شکنندگی و ضعف دولت در این کشور به وجودآورد؛ بدینسان، پرداختن به این مسئله، دارای اهمیت و ضرورتی اساسی است. پرسش اصلی اینکه «چه عواملی در ناکامی و ضعف دولت در افغانستان پساطالبان مؤثر بودهاند؟»؛ فرضیه مقاله، این است: سطح بالای خشونت سیاسی، سطح پایین انسجام اجتماعی ـ سیاسی، کشمکش عمده سیاسی در ایدئولوژی سازماندهنده دولت، فقدان مشروعیت و ضعف عقیده (ایده) دولت از مهمترین عواملی است که دولتهای پساطالبان را در انتهای طیف دولتهای ناکام و پیشامدرن قراردادهاست.روش تحقیق: مسئله یادشده در چارچوب نظریه مجموعه امنیتی با روش توصیفی ـ تحلیلی واکاویشدهاست. یافتههای مقاله از شکلگیری نوعی دولت ورشکسته نشاندارند که موجب رشد ناهنجاریها و نابسامانیهای سیاسی و اجتماعی در این کشور شدهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| افغانستان؛ مجموعة امنیتی منطقهای؛ ایده دولت؛ دولت ضعیف؛ انسجام سیاسی | ||
| مراجع | ||
|
- احمدی، حمید (1377)؛ «طالبان، ریشهها، علل ظهور و عوامل رشد»، ماهنامه اطلاعات سیاسی- اقتصادی؛ ش 11 و 12. - احمدی، یوسف (1392)؛ بحران قومیت در افغانستان؛ کابل: میرگن. - آنتونی، هیمن (1365)؛ افغانستان زیر سلطه شوروی؛ ترجمه اسدالله طاهری؛ تهران: انتشارات شباویز. - اندیشمند، محمداکرام (1391)؛ ما و پاکستان؛ کابل: بنگاه انتشارات میوند. - _________ (1393)؛ دولت ملتسازی در افغانستان؛ کابل: انتشارات سعید. - بیسلس، جان (1388)؛ جهانیشدن سیاست؛ ترجمه جمعی از نویسندگان؛ تهران: ابرار معاصر. - بوزان، باری (1389)؛ مردم، دولتها، هراس؛ ترجمه پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران، انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی. - بوزان، باری (1378)؛ مناطق و قدرتها: ساختار امنیت بینالملل؛ ترجمـة رحمـن قهرمـانپور، تهـران: پژوهشـکده مطالعـات راهبردی. - بوزان، باری و همکاران (1386)؛ چارچوبی تازه برای تحلیل امنیت؛ ترجمـه علیرضـا طیـب، تهـران: پژوهشـکده مطالعـات راهبردی - پهلوان، چنگیز (1377)؛ افغانستان، عصر مجاهدین و برآمدن طالبان؛ تهران: نشر قطره. - جعفری، کرم ( 1387)؛ «چالشها و بحرانهای دولت حامد کرزای»، در کتاب مجموعه مقالات همایش تحولات افغانستان؛ کابل: مؤسسه مطالعات اندیشهسازان نور. - جیوستوزی، آنتونی (1392)؛ افغانستان جنگ، سیاست و جامعه؛ تهران: انتشارات عرفان. - حقشناس، س. ن (1363)؛ دسایس و جنایات روسها در افغانستان؛ تهران: جمعیت اسلامی افغانستان. - خضری، محمد (1384)؛ «تحلیل نهادی فساد اداری»، فصلنامه مطالعات راهبردی؛ سال هشتم، ش3. - دفتر مطالعات سیاسی و بینالمللی (1386)؛ سازمان پیمان آاتلانتیک شمالی (ناتو)؛ تهران: وزارت امورخارجه. - _________ (1370)؛ مجموعه مقالات در دومین سمینار افغانستان؛ تهران: ص 99. - دکمجیان، هرایر (1390)؛ جنبشهای اسلامی معاصر؛ ترجمه حمید احمدی؛ تهران: کیهان. - دهقان، محمدصادق (1393)؛ «آسیبشناسی توسعه در افغانستان»، ماهنامه سیاسی- اقتصادی؛ ش 259 و 260. - رنجبر، مقصود (1384)؛ «نظریههای ناسیونالیسم»، مجله مطالعات ملی؛ ش 24. - روبین، بارنت، آرمسترانگ (1384)؛ «ابعاد منطقهای بازسازی افغانستان»، فصلنامه مطالعات استراتژیک؛ ترجمه امانالله روستاقی؛ وزارت امورخارجه افغانستان، سال اول، ش 6 و7. - روزنا، جیمز (1384)؛ آشوب در سیاست جهان؛ ترجمه علیرضا طیب؛ تهران: نشر روزنه. - شفیعی، نوذر (1396)؛ تبیین عوامل موثر بر اتخاذ استراتژی دولت ترامپ نسبت به افغانستان: فصلنــامه پژوهشهای روابط بین الملل؛ دوره اول،ش 24. - صالحی امیری، سید رضا (1389)؛ انسجام ملی و تنوع فرهنگی؛ تهران: پژوهشکده تحقیقات استراتژیک. - عبادی، محمدتقی (1396)؛ «مهاجرت نخبگان و پیامدهای آن در افغانستان؛»، مجموعه مقالات سومین سمینار علمی مهاجرت؛ وزارت امور مهاجرین وعودتکنندگان. - فصیحی دولتشاهی، محمد عارف (1395)؛ جامعهشناسی خشونت سیاسی در افغانستان؛ قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی. - گلمحمدی، احمد (1391)؛ جهانیشدن، فرهنگ، هویت؛ تهران: نشر نی. - موسوی، سید عسگر (1387)؛ هزارههای افغانستان، تاریخ، فرهنگ، اقتصاد، سیاست؛ قم: اشک یاس. - نوریان، محمدعلی (1394)؛ «رﻳﺸﻪﻫﺎ و ﭘﻴﺎﻣﺪﻫﺎی ﻫﻤﺴﺎﻳﮕﻲ ﺑﺎ دوﻟﺖﻫﺎی ورﺷﻜﺴﺘﻪ: اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن و ﺷﻜﺴﺖ دوﻟﺖ - ﻣﻠﺖﺳﺎزی ﺻﻠﺢ»، ﻓﺼﻠﻨﺎﻣﻪ ﺗﺨﺼﺼﻲ ﻋﻠﻮم ﺳﻴﺎﺳﻲ؛ ﺳﺎل ﻳﺎزدﻫﻢ، ش 31.
- Afghanistan Annual Report, Protection of Civilian in Armed Conflict. - (20013). "United Nations Assistance Mission in Afghanistan", available at: http://www.unama.unmissions.org/Portals/UNAMA/human%20rights/Feb_8. - Akhlaq, Sayed Hassan (2015), "The Ccrisis of national and Religious Identity in Afghanistan Today", available at: Brooks, Rosa (2005). “Failed States or the State as Failure?”, Avalibal at: http://scholarship. law. george town. edu/facpub/1108. - Caroe,Olaf,( Caroe;1968: 25) The Pathans,55 B.C-a.D 1957,New Yprk: St Martins Press Rotberg, R (ed) (2004), When States Fail, Princeton, NJ: Princeton University Press. - Esposito, John L & Mogahed, Dalia (2006). What Makes a Muslim radical? Foreign policy, retrived 20 Npvember 216,At:www.foreignpolocy. com/story/cms.php?story- id=3637 - Francois,M.and Sud,l (2006).Promoting Stability and Development in Fragile and Failed states.Development Policy Review 24,2:141-160. - Gregorian,Vartan, (Gregorian;1968: 112) The Emergence of Modern Afghanistan, Stanford: Stanford University press. - Gal, Carlotta(2009) “lncrwasing accounts of Fraud Cloud afghan Vote” NewYork Times, august30/2009. - Keane,Conor (2016), US Nation- Building ln Afghanistan,New York, Routledge. - Newman, Edward (2009). “Failed States and International order: Constructing a Post-Westephalian world”, Avalibal at: http://www.contemporarysecuritypolicy. org/assets/CSP-39-3-Newman. Pdf. - Newell Richard s, and Nancy Peabody Newell, the Struggle for Afghanistan, lthaca, NY Cornell University. - Ottawy, Marina &Mair, Stefan (2004). “States at Risk & Failed States”, Carnegie Endowment for International Peace, September, pp;1-10. - OECD (2010). The State’ legitimacy in Fragile Situations, OECD Publications. - Rotberg, Robert (2009). “Failed States, Collapsed States, Weak States”, posen. - r.barry,( (1993,) “The Security Dilemma and Ethnic C onflict”,ln Michael Brown(d), ethnic Conflict and lnternutional Security,(u.S. Aprincton university press. - Roberts, Jeffery J.The Origins Conflict in Afghanistan:West port,CT: praeger, 2003,p.49. - Singer, Andre, Guardians of the North-west Frontier, Amsterdam: Time Life Books. - Pamir, Peri (2013). Nationalism, Ethnicity and Democracy: Contemporary Manifestations, The International Journal and Pace Studies, Avalibal at: http://www. gmu. edu/programs/icar/ijps/vol2_2/pamir. Htm. - Olson, William (1993). “The New World Disorder: Governability and Development, in Max G. Manwaring, ed. Gray Area Phenomena: Confronting New World Disorder, Boulder: Westview Press. - Rotberg, Robert (2003). “Failed States, Collapsed States, Weak States: Causes and Indicators”, in State Failure and State Weakness in a Time of Terror, ed. Robert I. Rotberg Washington D. C.: Brookings Institution.
- جعفری، موسی (1397)؛ «سودای دولت قوی اشرف غنی و کابوس اقتدار شکننده»؛ تاریخ انتشار: 1 دسامبر 2017 - 10 آذر 1396، تاریخ بازدید: 8/ 6/ 1397، قابلدسترسی در: http://www.bbc.com . - طلوع نیوز (1397) «تأکید رهبران جنبش روشنایی بر برآوردهشدن خواستهایشان»؛ قابلدسترس در: www.tolonews.com. - وزارت امور مهاجرین و عودتکنندگان (1397)؛ قابلدسترسی در: http://morr.gov.af ، بازدید: 23/5/ 1397. - فارسی (News (1396)؛ «آیا اشرف غنی به خواست جمعیت اسلامی تسلیمخواهدشد؟»؛ تاریخ انتشار: 15 خرداد 1396، تاریخ بازدید: 10/ 6/ 1397، قابلدسترسی در: http://www.bbc.com. - طلوع نیوز (1397)؛ «نگرانیها از سقوط پنج شهر مهم کشور بهدست طالبان»؛ قابلدسترس در: www.tolonews.com Pars today؛ «گسترش ناامنی عامل اختلاف میان سران دولت وحدت ملی افغانستان»؛ تاریخ انتشار: 08 سنبله 1395, 09:28 کابل، تاریخ بازدید: 4/ 6/ 1397، قابلدسترسی در: http://parstoday.com - خبرگزاری صدای افغان(آوا (1397)؛ حنیف اتمر به دلیل اختلافهای عمیق و جدی با رهبری حکومت از مقامش استعفاداد؛ کد مطلب: 169398، تاریخ انتشار: شنبه ۳ سنبله ۱۳۹۷ ساعت ۱۸ :۰۹، تاریخ بازدید: 5/ 6/ 1397، قابلدسترسی در: www.avapress.com. - شبکه اطلاعرسانی پیام افتاب (1397)؛ اشرف غنی و تلاشهای متمرکزسازی قدرت قبیلهای، تاریخ انتشار: شنبه ۲۹ ثور ۱۳۹۷ ساعت ۱۷:۳۴، تاریخ بازدید: 17/ 6/ 1397، قابلدسترسی در: http://www.payam-aftab.com. - رادیو و تلویزیون راه فردا (2015)یست و ششم دلو سالروز خروج ار تش سرخ شوروی از افغانستان، تاریخ انتشار: 15 فوریه2015، تاریخ بازدید: 16/ 6/ 1397، قابلدسترسی در: https://www.youtube.com - خبرگزاری صدای افغان (1397)؛ «آمریکا به افغانستان اجازهنداد که در نشست مسکو شرکتکند/ آمریکا نمیخواهد که روسها در مسئله صلح افغانستان دخیلشوند، تاریخ انتشار: سهشنبه ۶ سنبله ۱۳۹۷، ساعت ۱۷:۰۲، قابلدسترسی در: www.avapress.com. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,859 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,693 |
||
