شناسایی و معرفی نگارگران و حامیان نسخه خطی شاهنامه فردوسی کتابخانه ملی فرانسه به شماره 490 | ||
| فصلنامه نگره | ||
| مقاله 8، دوره 13، شماره 46، تیر 1397، صفحه 102-110 اصل مقاله (916.99 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/negareh.2018.780 | ||
| نویسنده | ||
| زهرا پاکزاد* | ||
| معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشکده هنر دانشگاه الزهرا، عضو هیئت علمی و استاد یار گروه نقاشی دانشکده هنر دانشگاه الزهرا، تهران. | ||
| چکیده | ||
| شاهنامه فردوسی محفوظ در کتابخانه ملی فرانسه به شماره 490 متعلق به عصر صفویه است. با توجه به امضا و کاتب آن در تاریخ ذی قعده 1012 ه.ق (30 آوریل 1604 میلادی) به دست محمد جان الکرمانی کتابت آن به پایان رسیده است. این نسخه دارای 55 نگاره بدون امضا و رقم است. هدف از این پژوهش شناسایی و معرفی حامی، کارگاه و نگارگران آن است. به این منظور از طریق بررسی ویژگیهای این نسخه همچون تذهیب، شیوه اجرایی نگارهها و مقایسه تطبیقی و تاریخی آن با نسخ مشابه، هنرمندان، حامی و کارگاهی که این نسخه در آن تهیه شده است را شناسایی و معرفی مینماید. سوال اصلی این تحقیق حاضر آن است که کارگاه، سفارش دهنده و نگارگران شاهنامه کتابخانه ملی فرانسه به شماره 490 چه کسانی هستند. روش این تحقیق بر پایه مقایسه تطبیقی، تاریخی و بررسی شیوههای اجرایی نگارهها میباشد. برای این منظور از منابع مکتوب و اسناد تاریخی و کتابخانهای استفاده میشود. ویژگیهای بصری نگارههای شاهنامه کتابخانه ملی فرانسه به شماره 490، خصوصیات مکتب قزوین و اصفهان را نشان میدهند. با توجه به جایگاه حبیب الله ساوهای در آن مقطع تاریخی و تاثیر شیوه اجرایی او در نگارهای این شاهنامه بی تردید میتوان برخی از نگارههای آن را به وی منتسب نمود، سایر نگارههای این نسخه به شیوه محمد هروی اجرا شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نگارگری ایران؛ مکتب قزوین؛ مکتب اصفهان؛ شاهنامه مصور؛ کتابخانه ملی فرانسه | ||
| مراجع | ||
|
اسکندر بیک ترکمان. 1350. تاریخ عالم آرای عباسی. به تصحیح و اهتمام ایرج افشار. تهران: امیر کبیر. اسکندر بیک ترکمان. 1387. تاریخ عالم آرای عباسی. تنظیم و مقدمه ایرج افشار. تهران: امیرکبیر. اسکندر بیک ترکمان. 1354. تاریخ عالم آرای عباسی. به اهتمام ایرج افشار. تهران: امیر کبیر. حسینی راد، عبدالمجید. 1392. «پژوهشی برای معرفی شاهنامه مصور شاملو، کاخ موزه نیاوران»، مجله هنرهای زیبا، دوره 18، شماره4. ریشار، فرانسیس. 1383. جلوههای هنرهای پارسی، نسخههای نفیس ایرانی قرن 6 تا 11 ه ق موجود در کتابخانه ملی فرانسه. ترجمه ع روح بخشان. تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی. سومر، پرفسور فاروق. 1371. نقش ترکان آناطولی در تشکیل و توسعه دولت صفوی. مترجمین احسان اشراقی و محمد تقی امامی. تهران: نشر گستره. عالی افندی، مصطفی. 1369. مناقب هنروران. ترجمه دکتر توفیق سبحانی. تهران: سروش. غلام محمد هفت قلمی. 1377. تذکره هفت قلمی. تهران: سروش. قاضی احمدی قمی. 1359. گلستان هنر. تصحیح احمد سهیلی خوانساری. تهران: منوچهری. کریم زاده تبریزی، محمد علی. 1370. احوال و آثار خوشنویسان قدیم ایران، ج 3. لندن: ساتراب. مایل هروی نجیب. 1372. کتاب آرایی تمدن اسلامی. مشهد: آستان قدس رضوی. مولانا محمد شفیع. 1967. هنروران و خط و خطاطان. تصیح احمد ربانی. لاهور: انتشارات مجلس ترقی ادب.
Brend,Barbara & Melville , Charles. 2010. Epic of the persian kings the art of Ferdowsis' shahnameh the Fitzwilliam museum university of Cambridge.
Stchoukine,Ivan. 1964. Les peintures Des Manuscrits De shah abbas 1 A La fin Ded safavis , librarice orenta liste paul geuthner ,paris.
Welch, Antony. 1976. Artists for the shah.yale university press New Hawen&London.
Welch, Antony. 1973. shah abbas and the Arts of Isfahan, NewYork.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,305 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,886 |
||