مطالعه تطبیقی نقوش نمادین شیعی بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی با مسجد جامع یزد | ||
| فصلنامه نگره | ||
| مقاله 6، دوره 12، شماره 44، زمستان 1396، صفحه 85-97 اصل مقاله (1.35 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/negareh.2017.663 | ||
| نویسندگان | ||
| مهدی کاظم پور* 1؛ مهدی محمدزاده2 | ||
| 1استادیار دانشگاه هنر اسلامی تبریز، شهر تبریز، استان آذربایجان شرقی | ||
| 2دانشگاه هنر اسلامی تبریز | ||
| چکیده | ||
| مسجد جامع یزد یکی از مساجد سبک آذری در ایران است که بکارگیری نقوش در قالب گچبری وکاشیکاری در آن درخور تفسیر است. بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی نیز که در سال 753 ه.ق احداث و در دوران حکومت صفویه، واحدهای مختلفی به آن اضافه گردیده حاوی دهها اثر بدیع در مضامین رشتههای مختلف هنری از قبیل:کاشی کاری معرق، مقرنس، گچ بری، کتیبههای نفیس، منبت کاری، نقره کاری، تذهیب و طلا کاری میباشد. محور اصلی این پژوهش، مطالعه تطبیقی نقوشی از این دو بنا متعلق به دوره صفویه است که جنبه نمادین آنها به نحوی دربردارنده تفکرات مذهب شیعه است. بر همین اساس ابتدا، نقوش نمادین شیعی موجود دراین دو بنا شامل انواع مختلف شمسه و ستاره انتخاب و سپس بهصورت تطبیقی مورد مطالعه و بررسی قرار گرفتهاند. سؤالاتی که این پژوهش درپی پاسخگویی به آنها است، عبارتند از: چه نوع نقوش تزئینی در بناهای اسلامی برگرفته از باورهای شیعی حاکم بر جامعه بوده است؟ آیا نقوش تزئنیی نمادین شیعی این دو بنای مذکور با در نظر گرفتن فاصله مکانی این دو بنا از یکدیگر اشتراکاتی باهم دارند؟ براساس این مطالعه مشخص گردید که نقوش هندسی تزئینی (پنجضلعی، ششضلعی، هشتضلعی، دهضلعی و دوازدهضلعی) این دو بنا دارای مفاهیم نمادین مرتبط با باورهای شیعه بوده که نه تنها از لحاظ تکنیکی و فرم ظاهری شبیه به هم هستند بلکه از دیدگاه نمادین نیز داری بار معنایی مشابهی میباشند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مذهب تشیع؛ مسجد جامع یزد؛ بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی؛ نقوش نمادین؛ معماری اسلامی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,544 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 10,258 |
||
| تعداد نشریات | 18 |
| تعداد شمارهها | 472 |
| تعداد مقالات | 4,691 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,787,475 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 4,756,532 |