تبیین تطبیقی نظامهای هندسه فراکتال در سازماندهی معماری و آرایههای مسجد نصیرالملک | ||
| فصلنامه نگره | ||
| دوره 19، شماره 69، بهار 1403، صفحه 145-163 اصل مقاله (2.42 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/negareh.2022.16197.3028 | ||
| نویسندگان | ||
| فرناز فرشید راد* 1؛ ایرج اعتصام2؛ وحید قبادیان3 | ||
| 1دانشجوی دکتری تخصصی، گروه معماری، واحد امارات، دانشگاه آزاد اسلامی، دبی، امارات متحده عربی. | ||
| 2استاد، گروه معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران | ||
| 3دانشیار، گروه معماری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران | ||
| چکیده | ||
| هندسه ایرانی حاصل جهانبینی معمار ایرانی در شناخت دیدگاههای فلسفی، علوم طبیعی و ریاضیات کاربردی است. ساختار معماری و کاربرد آرایههای هنر ایرانی برگرفته از الگوهای هندسه طبیعت در سازماندهی انواع کاربندیها و تزئینات آسمانه، دیدگاه مخاطب را به هستیشناسی و زیباشناسی در مفاهیم نقشها میگشاید. در این راستا از منظر علوم جهانشناختی نوین، علم فراکتال مطالعه در ساختار و هندسه طبیعت است که در این منطق یک تعامل مستقیم بین معماری ایران، کارکرد، به کارگیری هنر تزئینات و هندسه فراکتال مطرح میشود. اهداف این پژوهش عبارت است از: ۱. تببین انتظام هندسی و اقتباس ویژگیهای کاربردی در ساختار فراکتال ۲. توصیف چگونگی ترکیببندی و سلسلهمراتب اتصالات در مسجد نصیرالملک از منظر معماری سامانهای ۳. ارزیابی کیفیت فراکتالی نقشهای آسمانه در طاقچشمههای مسجد نصیرالملک بر مبنای الگوهای جامع فراکتال. بنابراین پرسشهایی که مطرح میشود: ۱. آیا نظامهای هندسه طبیعت در سازماندهی معماری مسجد نصیرالملک قابل تبیین است؟ ۲. چگونه عناصر معماری، ترکیببندی و ایجاد آرایهها در مسجد نصیرالملک با ویژگیهای هندسه فراکتال قابل تطبیق است؟ روش تحقیق همبستگی و نوع پژوهش کاربردی است که به صورت پدیدارشناسانه و کیفی مورد مطالعه قرار میگیرد. گردآوری اطلاعات از طریق مطالعات کتابخانهای، منابع علمی و مراجع الکترونیکی انجام میشود. تجزیه و تحلیل به شیوه الگوبرداری فرمی و کارکردی است. در این مطالعه هفت مرحله هندسهمدار در مراتب سازماندهی ساختار نمونه فراکتالی تبیین میشود. نظامهای هندسی فرمهای آزاد و هندسه متمرکز به مرکز در فراکتال به عنوان ساختار خودسازمانده، روند معتبری را در سازماندهی معماری و آرایههای مسجد نصیرالملک نشان میدهند. ویژگیهای هندسه فراکتال، استوار بر خودمتشابهی، خودسازماندهی و وحدت است که در ارزیابی کیفیت فراکتالی مسجد نصیرالملک با استفاده از مدل تطبیقی-توصیفی شرح داده میشوند. بر اساس نتایج تحقیق، انتظامهای هندسه طبیعت به عنوان ایدهای کارآمد در ساختار معماری، ترکیببندی عناصر، سلسلهمراتب اتصالات و بیان مفاهیم زیباشناسی هنر تزئینات در سازماندهی معماری و آرایههای مسجد نصیرالملک ایجاد شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نظامهای هندسی طبیعت؛ هندسه فراکتال؛ معماری سامانهای؛ مسجد نصیرالملک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,050 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,661 |
||