بررسی تحلیلی تأثیرپذیری نگارههای رضا عباسی از نگارههای کمالالدین بهزاد | ||
| فصلنامه نگره | ||
| دوره 17، شماره 62، تیر 1401، صفحه 5-17 اصل مقاله (1.1 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/negareh.2020.3374.1920 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه شه کلاهی1؛ رضا افهمی* 2 | ||
| 1دانشجوی دکتری پژوهش هنر، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس. | ||
| 2دانشیار دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس | ||
| چکیده | ||
| رضا عباسی، نگارگر مکتب نقاشی اصفهان، در برههای از فعالیت هنری خود (1019-1029هـ.ق/ 1611-1621م) به مثنیبرداری از آثار کمالالدین بهزاد پرداخته است. در این نمونه از آثار رضا عباسی، پیکرهها برخلاف دیگر عناصر تصویری، بهصورت غیرتقلیدی ترسیم شدهاند و تفاوتهایی در نوع پیکرنگاری رضا عباسی با بهزاد وجود دارد. برایناساس هدف از این پژوهش بررسی تأثیراتی است که رضا عباسی در حین مثنیبرداری از نگارههای کمالالدین بهزاد گرفته است. همچنین در صدد پاسخگویی به این پرسش است که تأثیرپذیری رضا عباسی از کمالالدین بهزاد در چه بخشهایی از نگاره میباشد؟ روش مورد استفاده در این پژوهش توصیفی-تحلیلی با رویکرد تطبیقی است. روش گردآوری اطلاعات بهصورت اسنادی (کتابخانهای) با استفاده از ابزار فیش و روش تجزیه و تحلیل اطلاعات کیفی است. با بررسی پیکرههای ترسیمی رضا عباسی به تقلید از کمالالدین بهزاد میتوان نتیجه گرفت که تأثیرِ تنوعِ موضوعی پیکرههای رضا عباسی از کمالالدین بهزاد محدود به پیکرههای عامه است. توجه و انتخاب پیکرههای عامه از آثار بهزاد جهت مثنیبرداری، احتمالاً متأثر از دوره دوم زندگی هنری رضا عباسی بوده است. اما رضا عباسی در مثنیبرداری از آثار بهزاد در مقوله کیفیات تجسمی پیکرهها، به شیوه شخصیِ خود عمل کرده است، ازاینرو میزان تناسبات هر عضو، کشیدگی اندام، بلندی قامت و نوع طراحی چهره و صورت در آثار رضا عباسی متفاوت از بهزاد است. از طرفی رضا عباسی در چند مورد جزئی مانند نوع نمایش بالاتنۀ سهرخ، پایینتنۀ نیمرخ، انحنا و انعطاف در اندامها و محل قرارگیری پیکرهها در ترکیببندی از بهزاد تأثیر پذیرفته است و مورد اخیر نشان از اهمیت و تأکید انسان در نظر این دو هنرمند است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نقاشی ایرانی؛ پیکرنگاری؛ کمالالدین بهزاد؛ رضا عباسی | ||
| مراجع | ||
|
اتینگهاوزن، ریچارد. 1379، اوجهای درخشان هنر ایران، مقاله «جهان آگاهی و روابط انسانی در نقاشی ایرانی»، ترجمه هرمز عبداللهی و رویین پاکباز، تهران: آگاه.
استرانگ، سوزان. 1383. مجموعه مقالات همایش بین المللی کمالالدین بهزاد. مقاله «میراث کمالالدین بهزاد در دربار گورکانیان هند»، ترجمه گروه مترجمین، تهران: فرهنگستان هنر.
بلر، شیلا و بلوم، جاناتان. 1381. هنر و معماری اسلامی. ترجمه اردشیر اشراقی، تهران: سروش.
بیگ ترکمان، اسکندر. 1382. تاریخ عالم آرای عباسی. بهتصحیح ایرج افشار، تهران: امیرکبیر.
جمالزاده، محمدعلی. 1344. «کمالالملک»، هنر و مردم. (35)، 5: 19-6.
درخشانی، حبیب الله. 1382. یادنامه کمالالدین بهزاد. مقاله «جلوههای ابداع در آثار کمالالدین بهزاد»، تهران، فرهنگستان هنر.
دلاواله، پیترو. 1370. سفرنامه. ترجمه شجاعالدین شفا، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
رجبی، محمدعلی. 1388. بهزاد در گلستان. تهران: فرهنگستان هنر.
سوچک، پریسیلا. 1382. یادنامه کمالالدین بهزاد. مقاله «کمالالدین بهزاد»، به نقل از انسیکلوپدیا ایرانیکا، تهران، فرهنگستان هنر.
سیف، هادی. 1382. یادنامه کمالالدین بهزاد. مقاله «موی قلمت تا به جهان چهره گشاد: نگاهی دیگرگونه به احوال و آثار کمالالدین بهزاد»، تهران، فرهنگستان هنر.
شهکلاهی، فاطمه و میرزاابوالقاسمی، محمد صادق. 1395. «بررسی تنوع پیکرهها و تناسبات انسانی در آثار کمالالدین بهزاد»، نگره، (39)، 12: 99-90.
قمی، قاضی احمد. 1366. گلستان هنر. بهتصحیح و اهتمام احمد سهیلی خوانساری، تهران: کتابخانه منوچهری.
کنبی، شیلا. 1381. نگارگری ایرانی. ترجمه مهناز شایستهفر، تهران: مؤسسه مطالعات هنر اسلامی.
-------- . 1389. رضا عباسی: اصلاحگر سرکش. ترجمه یعقوب آژند، تهران: فرهنگستان هنر.
کنگرانی، منیژه. 1385. «بینامتنیت در هنر ایرانی»، خبرنامه فرهنگستان هنر، (46)، 5: 17-20.
مجابی، علی و فنایی، زهرا. 1389. «صناعت دستریسی در نگارگری ایرانی سده نهم تا یازدهم»، نشریه گلجام، (12)، 15: 127-149.
Bahari, Ebadoll. 1997. Bihzad, Master of Persian Painting, Foreword by Annemarie Schimmel, London: I.B. Tauris Coltd Victoria House.
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,240 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,484 |
||