تحلیل اسبنگارههای آبی فام در نگارگریهای ایران در سدههای دهم تا دوازدهم هجری از منظر عرفان، اسطوره و تمثیل | ||
| فصلنامه نگره | ||
| دوره 18، شماره 67، پاییز 1402، صفحه 69-85 اصل مقاله (1.51 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/negareh.2022.14389.2755 | ||
| نویسندگان | ||
| آذر باقری1؛ زهرا فنایی* 2؛ سید علی مجابی3 | ||
| 1دانشگاه آزاد اسلامی هنر ومعماری واحد اصفهان(خورسگان) | ||
| 2عضو هیات علمی دانشگاه نجف آباد | ||
| 3دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد | ||
| چکیده | ||
| نگارگری ایرانی به مثابهٔ فرهنگنامهای مصور، دامنهٔ وسیعی از تحقیق و تفحص در زمینههای مختلف برای پژوهشگران فراهم میآورد. اسب نگارهها از جمله زمینههای موضوعی مهم نگارگری ایرانی هستند که در رنگهای معمول و متنوع و گاه با هویتهای اسطورهای مشخصی همچون شبدیز و رخش در نسخههای منظومی چون شاهنامه مصور گشتهاند؛ اما تقریبا از نیمه قرن نهم هـ ق/پانزدهم م اسبهایی به رنگ آبی پا به میدان نگارگری نهادند و در حد فاصل قرنهای دهم تا دوازدهم هجری نقش پررنگ تری در نگارگری یافتند. این دوران مقارن با رشد و اعتلای اندیشههای عرفانی در ادبیات فارسی است و به نظر میرسد عرفان بر نگرش نگارگران نیز بسیار موثر بوده باشد. این پژوهش به هدف شناخت پیوندهای اسب نگارههای آبی فام در نقاشی و عرفان ایرانی – اسلامی و نیز بررسی و تحلیل مفاهیم رنگ آبی در اسب نگارههای آبی فام بر اساس اسطوره و تمثیل و در پاسخ به این سوالات که 1- چه پیوندی میان اسبهای آبی فام در نقاشی و عرفان ایرانی –اسلامی وجود دارد؟و 2- زبان تمثیلی و اسطورهای نهفته در اسب نگارههای آبی فام در نگارگری ایرانی حامل چه پیامی است؟ به شیوه توصیفی – تحلیلی و تطبیقی به روش کتابخانهای با استناد بر آراء عرفای اسلامی، تمثیلها و اسطورههای ایرانی انجام شده است. نتایج نشان میدهد رشد و اعتلای اندیشههای عرفانی در قرنهای نهم تا دوازدهم و نفوذ آن در عرصههای ادبی و هنری بویژه نگارگری موجب به کارگیری برخی عناصر با معنای مشخص عرفانی شده است. کاربرد نمادین اسب اسطورهها به عنوان الگوی قهرمانی، شجاعت، وفاداری و بکارگیری فامهای آبی به عنوان تمثیلی از مفاهیم پاکی، ایمان و معصومیت، بازتابی است از بیان راهواری و هدایت سواری لایق و پاک به سر منزل مقصود و جاودانگی. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اسبنگارههای آبیفام؛ نگار گری ایرانی؛ عرفان؛ تمثیل؛ اسطوره؛ ادبیات منظوم | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,367 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,785 |
||
| تعداد نشریات | 18 |
| تعداد شمارهها | 473 |
| تعداد مقالات | 4,694 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,803,763 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 4,772,176 |