مولفههای اندیشهسیاسی محققسبزواری در نسبت با محققکرکی در تمدنشیعی دوران صفوی | ||
| فصلنامه مطالعات بنیادین تمدن نوین اسلامی | ||
| مقاله 5، دوره 3، شماره 2 - شماره پیاپی 6، مهر 1399، صفحه 125-160 اصل مقاله (946.98 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/nic.2021.13836.1053 | ||
| نویسندگان | ||
| فرهاد زیویار1؛ علی بهرامی* 2 | ||
| 1استادیار علوم سیاسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، جمهوری اسلامی ایران. | ||
| 2دانشجوی دکتری اندیشه سیاسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، جمهوری اسلامی ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف از انجام این پژوهش، تبیین مولفههای اندیشهسیاسی محققسبزواری بهعنوان شیخالاسلام پایتخت دولتصفوی در تمدنشیعی ظهوریافته آن دوران است. گردآوری اطلاعات این پژوهش، با روش اسنادی و کتابخانهای انجام شده و بر چارچوب نظری شلدون ولین استوار است. ولین با الهام از نظریه انقلابهای علمی توماس کوهن، بیان میدارد که یک پارادایم سیاسی از طریق سرآمد آن شکل میگیرد، توسط کارورزان صرفا بهکارگرفته میشود و بهوسیله پارادایمسازان بدون دگرگونی بنیادین و با حفظ چارچوب اصلی، ویژگیهایی از آن تغییر یافته یا عناصری به آن افزوده میشود. در این تحقیق، با استفاده از نظریه پاردایمهای سیاسی ولین، الگویی از فکرسیاسی محققسبزواری با تکیه برکتاب «روضهالانوار عباسی» در نسبت با محققکرکی در تمدنشیعی دوران صفوی بهدست آمدهاست. براساس تحلیل دادههای این تحقیق، محققسبزواری بهعنوان پارادایمساز در چارچوب پارادایمِ محققکرکی بهعنوان سرآمدپارادایم، مولفههای فکرسیاسی خویش را سامان دادهاست. وی در نسبت با سه مولفه اصلی فکرسیاسی محققکرکی شامل: 1.حلیت اخذ خراج سلطان، 2.اقامه نمازجمعه در دوران غیبت، 3.مشروعیتدهی به حکومتصفوی، اولی را پذیرفته دومی را از وجوبتخییری به وجوبعینی تبدیل کرده و در مولفه سوم سه عنصر «عدل»، «عدالت» و «اعتدال» را بهعنوان یک زنجیره مفاهیم به هم پیوسته، بیان داشتهاست. از نظر محققسبزواری، «عدل» در شخص سلطان، «عدالت» در طبقهبندی علما و «اعتدال» در طبقهبندی مردم، نمایان میشود و پس از تکمیل این زنجیره، سلطنت مشروع میگردد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تمدنشیعی؛ اندیشهسیاسی؛ محققکرکی؛ محققسبزواری؛ حکومتصفوی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,503 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 733 |
||
| تعداد نشریات | 18 |
| تعداد شمارهها | 472 |
| تعداد مقالات | 4,689 |
| تعداد مشاهده مقاله | 5,777,806 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 4,743,035 |