تحلیل گفتمان رویکرد علمای دینی به تعزیه حسینی | ||
| جامعهشناسی سیاسی جهان اسلام | ||
| دوره 8، شماره 16، فروردین 1399، صفحه 263-284 اصل مقاله (649.61 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22070/iws.2020.4370.1776 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه گلابی* 1؛ زهرا دلاورقوام2 | ||
| 1دانشیار جامعهشناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز | ||
| 2کارشناسی ارشد جامعهشناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز | ||
| چکیده | ||
| هدف اصلی تحقیق، تحلیل گفتمان حاکم بر جامعه علمای دینی و چگونگی تأثیر گفتمان حاکم بر جامعه علمای دینی بر ترویج مناسک گرایی در تعزیه بوده است. تلاش تحقیق بر آن است تا ریشههای شکلگیری مناسک گرایی را در فضای گفتمانی علمای دینی تشیع و متعلقات عزاداری مذهبی بررسی کند. روش تحقیق از نوع تحقیق کیفی و تکنیک بکار گرفته شده تکنیک تحلیل گفتمان هست. در بررسی مفاهیم از تحلیل گفتمان «لاکلا و موفه» و در بررسی علّی این رویکرد از تحلیل گفتمان «نورمن فرکلاف» استفاده گردیده است. بر اساس مصاحبهها و تحلیل آنها دالهای حاکم بر فضای گفتمانی جامعه علمای دینی تشیع در بعد از انقلاب اسلامی ایران را میتوان در قالب حضور ضعیف در مراسم تعزیه، نقص محتوای سخنرانی، کاهش مقبولیت، وابستگی مالی و ضعف مهارتهای کلامی؛ در مقابل حضور مستمر علمای دینی قبل از انقلاب اسلامی ایران در مراسم تعزیه حسینی، غنای محتوای سخنرانی، عدم وابستگی مالی و داشتن مهارتهای کلامی خلاصه کرد. طبق یافتههای تحقیق، گفتمان حاکم بر جامعه علمای دینی تشیع در ایران در قیاس با گذشته (قبل از انقلاب اسلامی) سمت و سویی مناسکگرایانه و منفعتطلبانه به خود گرفته است و چهرهای که از دین ارائه شده «غیر عرفی» است. یکی از نشانههای «دین غیر عرفی» و دینی که مناسباتی تمامیتخواه و غیر مردمی به خود گرفته، در امتزاج نامتوازن دو نهاد دین و سیاست نهفته است. در یک استنتاج کلی میتوان گفت، غلبه «دین غیر عرفی» و منفعت طلبانه با «حذف روح پرسشگری در جامعه» و «تغییر در مناسک بومی جوامع» منجر به ترویج مناسک گرایی در تعزیه شده است | ||
| کلیدواژهها | ||
| مناسک گرایی؛ تحلیل گفتمان؛ عرفی شدن؛ امتزاج دین و سیاست؛ نظریه بازارهای دین | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 985 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 731 |
||
| تعداد نشریات | 18 |
| تعداد شمارهها | 485 |
| تعداد مقالات | 4,765 |
| تعداد مشاهده مقاله | 6,203,817 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 5,064,825 |